ADM Elektrik ve GDZ Elektrik, “Leyleklere Yeni Yuva” projesini genişleterek “Göçmen Kuşlar İçin Güvenli Gökyüzü” adıyla yeni bir çalışma başlatıyor. Aydın, Denizli, Muğla, İzmir ve Manisa’yı kapsayan projeyle göçmen kuşların uçuş güzergâhları incelenecek, elektrik hatlarından kaynaklanan risklerin azaltılması için bilimsel veriler doğrultusunda önlemler alınacak.
Aydem Enerji grup şirketleri ADM Elektrik ve GDZ Elektrik, 10 Ekim Dünya Göçmen Kuşlar Günü kapsamında ortak yürüttükleri koruma çalışmalarının yeni dönemine ilişkin yol haritasını açıkladı. Proje, göçmen kuşların beslenme, dinlenme ve uçuş alanlarındaki tehlikelerin tespit edilerek azaltılmasını hedefliyor.
Doç. Dr. Ortaç Onmuş ve Yüksek Biyolog Muhammet Ertem’in katkılarıyla yürütülen çalışmalardan elde edilecek veriler, şirketlerin hizmet verdiği beş ilde kuşların elektrik hatlarıyla etkileşiminden kaynaklanan risklere karşı alınacak önlemlerin belirlenmesinde kullanılacak.
YUVA ÇALIŞMALARI GÖÇ GÜZERGÂHLARINA UZANIYOR
Daha önce leyleklerin elektrik direklerindeki yuvalarını platformlarla yükselterek güvenli hale getiren, hatlarda bakım ve yalıtım çalışmaları gerçekleştiren şirketler, yeni dönemde saha araştırmalarını genişletiyor.
Muhtarlar, yöre halkı ve gönüllülerden gelen bildirimler doğrultusunda leyleklerin üreme döneminde kullandığı doğal yuvalar ile platform yuvalar incelendi. Sulak alanlar ve göç koridorlarında yapılan sonbahar kuş sayımlarıyla da bölgedeki türlerin ve kuş yoğunluğunun belirlenmesine yönelik çalışmalar başlatıldı.
Her mevsim devam etmesi planlanan gözlem ve sayımlarla kuş envanterinin tamamlanması amaçlanıyor. Kuşların beslenme ve dinlenme alanları arasındaki uçuş güzergâhları incelenerek elektrik hatlarının risk oluşturduğu noktalar tespit ediliyor. Belirlenen bölgelerde yalıtım çalışmaları yürütülüyor.
KUŞLARIN HAREKETLERİ TAKİP EDİLECEK
Ege Üniversitesi Fen Fakültesi Biyoloji Bölümü Zooloji Anabilim Dalı öğretim üyesi Doç. Dr. Ortaç Onmuş, etkili koruma önlemleri geliştirmek için kuşların mevsimsel hareketlerinin izlenmesi gerektiğini belirtti.
Bir bölgede hangi kuş türlerinin bulunduğunu bilmenin yanı sıra bu alanları hangi dönemlerde ve nasıl kullandıklarını anlamanın da önemli olduğunu ifade eden Onmuş, göç, üreme ve kışlama dönemlerindeki hareketliliğin farklılık gösterdiğine dikkat çekti.
Gözlem ve sayımların yılın farklı dönemlerinde yapılmasının planlandığını aktaran Onmuş, elde edilecek bilgilerle kuşların uçuş güzergâhlarının değerlendirileceğini ve elektrik hatlarının risk oluşturduğu noktalarda alınması gereken önlemlerin belirleneceğini söyledi.
RİSK HARİTALARI HAZIRLANACAK
Projenin yeni aşamasında seçilecek kuşlara GPS-GSM takip cihazları takılarak göç hareketlerinin yanı sıra beslenme ve dinlenme alanlarının da izlenmesi planlanıyor. Saha gözlemleri ve takip cihazlarından elde edilecek veriler, Coğrafi Bilgi Sistemleri kullanılarak hazırlanacak risk haritalarında bir araya getirilecek.
Bu haritalar doğrultusunda bakım ve yalıtım çalışmalarında kuşlar açısından riskli bölgelere öncelik verilmesi hedefleniyor. Ayrıca elektrik telleri arasındaki mesafelerin büyük kuşların kanat açıklıkları dikkate alınarak düzenlenmesi ve özellikle alacakaranlıkta ya da sisli havalarda çarpma riskini azaltmak için tellerin görünürlüğünü artıran ekipmanların kullanılması planlanıyor.
Milas ve Çivril’deki sulak alanlar ile bu alanların çevresindeki elektrik hatlarında kuş dostu uygulamaların pilot olarak hayata geçirilmesi öngörülüyor.
ELEKTRİK VE MANYETİK ALAN ÖLÇÜMLERİ YAPILACAK
Ege Üniversitesi Fen Fakültesi Biyoloji Bölümü’nde görevli Yüksek Biyolog Muhammet Ertem, sahadan elde edilecek verilerin elektrik dağıtım sisteminde uygulanacak koruma önlemlerinin belirlenmesinde etkili olacağını ifade etti.
Kuşların tellere çarpması ile elektrik akımına kapılmasının farklı riskler oluşturduğunu ve bu durumların farklı önlemler gerektirdiğini belirten Ertem, takip cihazlarıyla leyleklerin hareketlerinin ve elektrik hatları çevresinde yoğun olarak dinlendikleri noktaların ayrıntılı biçimde inceleneceğini kaydetti.
Bu verilerin hangi hatlarda yalıtım yapılması ve nerelerde tellerin görünürlüğünün artırılması gerektiğini ortaya koyacağını aktaran Ertem, sonraki aşamada doğal yuvalar ve platform yuvalarda elektrik ve manyetik alan ölçümleri yapılmasının planlandığını bildirdi.
Ölçüm sonuçlarının karşılaştırılmasıyla gelecekte kullanılacak yuva tasarımları ve elektrik hatlarında yapılması gereken iyileştirmeler için bilimsel veri oluşturulması hedefleniyor.
Sayfa başına git
GÜNCEL
