Aydın Valiliği, coğrafi işaretli Aydın incirinin kalitesini korumak, ilek arıcılığını desteklemek ve güvenilir gıda üretimini artırmak amacıyla yeni bir tebliği yürürlüğe koydu. Düzenlemeyle birlikte üretimden hasada, depolamadan ilek ticaretine kadar birçok alanda yeni kurallar uygulanacak.
Resmî olarak yürürlüğe giren "Aydın İli Mülki Sınırları İçerisinde İncir Kalitesinin ve İlek Arıcılığının Korunması ile İncir Yetiştiriciliğinin Sürekliliğinin Sağlanması ve Geliştirilmesine İlişkin Valilik Tebliği" ile üreticilerin uyması gereken usul ve esaslar yeniden belirlendi.
İlek ticaretine belge şartı
Yeni düzenlemeye göre ilek meyveleri olgunlaşmadan toplanamayacak ve reçel ile marmelat üretimi gibi amaçlar dışında satışa sunulamayacak. Olgunlaşmamış ileklerin il dışına gönderilmesine de izin verilmeyecek.
İlek satışı yapan kişi ve işletmeler, satış öncesinde İl veya İlçe Tarım ve Orman Müdürlüklerine başvurarak taahhütname verecek ve "Bitki Sağlığı Kontrol Belgesi" almak zorunda olacak. Sağlıklı olmadığı tespit edilen ileklerin piyasaya arz edilmesine ise izin verilmeyecek.
Hasat ve kurutma sürecinde yeni uygulamalar
Tebliğ kapsamında üreticilere hasat ve kurutma aşamalarında da çeşitli yükümlülükler getirildi. Aflatoksin ve okratoksin oluşumunun önüne geçebilmek amacıyla incirlerin dalında doğal şekilde olgunlaşmasının beklenmesi, tırnaklama yönteminin uygulanmaması, yere düşen meyvelerin bekletilmeden toplanması ve hijyenik koşullarda kurutulması istendi.
Ürünlerin taşınması ve depolanmasında plastik kasa kullanımı zorunlu hale getirilirken, depoların da hijyen standartlarına uygun olması gerektiği belirtildi.
Bitki gelişim düzenleyicileri yasaklandı
Düzenleme kapsamında incirde erken olgunlaşmayı sağlamak amacıyla kullanılan ethephon ve benzeri bitki gelişim düzenleyicilerinin kullanımına da yasak getirildi.
Ayrıca gıda üretim tesisi ve depo olarak faaliyet gösteren işletmelerin İl ve İlçe Tarım ve Orman Müdürlüklerinden kayıt belgesi alması zorunlu tutuldu.
Kurallara uymayanlara ceza uygulanacak
Yeni tebliğin uygulanması kapsamında İl ve İlçe Tarım ve Orman Müdürlükleri tarafından üreticilere eğitim verilecek, ilek pazarlarında denetimler gerçekleştirilecek ve sevkiyat öncesi kontroller yapılacak. Belediyeler zabıta ekipleriyle denetimlere destek sağlayacak, kolluk kuvvetleri ise yol kontrollerinde Bitki Sağlığı Kontrol Belgesi'ni sorgulayacak.
Tebliğ hükümlerine aykırı hareket edenler hakkında 5442 sayılı İl İdaresi Kanunu, 5326 sayılı Kabahatler Kanunu ile 5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanunu kapsamında idari para cezası uygulanacağı bildirildi.