İzmir’de son dönemde giderek artan körfez kokusu ve çevresel kirlilik tartışmaları büyürken, İZ-AFED dikkat çeken bir çağrıda bulundu. İzmir Afet Bilinci, Çevre ve İklim Farkındalığı Derneği tarafından hazırlanan teknik raporda, geçici uygulamaların yetersiz kaldığı vurgulanırken, İzmir Körfezi için bilimsel ve mühendislik temelli acil eylem planı önerildi.
İZ-AFED Yönetim Kurulu Başkanı Servet Ertaş ile Derneğin Çevre Komisyonu Başkanı ve Çevre Mühendisi Yakup Ateşöncülüğünde hazırlanan raporda, körfezde yaşanan kötü kokunun yalnızca yüzeysel bir problem olmadığına dikkat çekildi. Açıklamada, deniz tabanında yıllardır biriken organik kirlilik, aşırı alg çoğalması ve oksijen yetersizliği nedeniyle ortaya çıkan hidrojen sülfür gazının kent yaşamını ciddi biçimde etkilediği ifade edildi.
“Körfez can çekişiyor, çözüm havza ölçekli yönetimde” mesajının öne çıktığı açıklamada, mevcut durumun geçici müdahalelerle çözülemeyeceği belirtilerek kapsamlı bir restorasyon süreci çağrısı yapıldı.
Hazırlanan 8 maddelik acil eylem planında; evsel ve endüstriyel atıkların ileri biyolojik arıtmadan geçirilmesi, dere yataklarındaki kaçak deşarjların önlenmesi, yağmur suyu ve kanalizasyon sistemlerinin ayrıştırılması, körfez tabanındaki dip çamurunun kontrollü şekilde temizlenmesi ve su sirkülasyonunu artıracak mühendislik projelerinin hayata geçirilmesi önerildi.
Raporda ayrıca sulak alanların korunması, deniz çayırlarının yeniden canlandırılması, mikroplastik ve katı atıkların kaynağında azaltılması ile körfez genelinde 7 gün 24 saat esasına dayalı su kalitesi izleme sistemlerinin kurulması gerektiği vurgulandı.
İZ-AFED yetkilileri, yüzeysel koku giderici uygulamaların sorunun kaynağını ortadan kaldırmadığını belirterek, “Makyaj değil, ameliyat zamanı” ifadelerini kullandı. Açıklamada, İzmir Körfezi’nin yeniden sağlıklı bir ekosisteme kavuşmasının ancak bilimsel veriler ışığında hazırlanacak uzun vadeli politikalarla mümkün olabileceği kaydedildi.
Dernek, yerel yönetimler, ilgili bakanlıklar, üniversiteler, meslek odaları ve sivil toplum kuruluşlarının katılımıyla geniş kapsamlı bir “ortak akıl buluşması” düzenlenmesi çağrısında bulundu. Bu süreçte görev ve sorumlulukların net biçimde tanımlanması, şeffaf bilgilendirme yapılması ve toplumun çevresel farkındalığının artırılması gerektiği ifade edildi.
İZ-AFED, körfezin geleceği için siyaset üstü, havza bazlı ve sürdürülebilir bir yönetim modeli oluşturulması gerektiğini belirterek, bilimsel çalışmaların takipçisi olmaya devam edeceklerini açıkladı.