ELANUR SARIKAYA/EGELİ GAZETE- İzmir’de afetlere hazırlık ve risk azaltma çalışmaları hız kazanıyor. AFAD koordinasyonunda düzenlenen “Dirençli İzmir” projesinin açılış toplantısında, kentin deprem, sel, tsunami ve iklim kaynaklı afetlere karşı mevcut durum ve alınacak önlemler ele alındı. Toplantıda konuşan İzmir Valisi Dr. Süleyman Elban, yangınlara karşı vatandaşların duyarsız tutumuna tepki gösterirken, bina bazlı kentsel dönüşüme hız verilmesi gerektiğini vurguladı. AFAD İl Müdürü Nazif Ekinci, 2026 Risk Azaltma Planı’nda 168 eylemin yer aldığını ve acil öncelikli çalışmaların hızla hayata geçirileceğini belirtti.
Proje kapsamında İzmir’in zincirleme afet riskine karşı hazırlıklı olmasının önemine dikkat çeken jeoteknik mühendisi Derya Yaçın, deprem sonrası tsunami, taşkın ve endüstriyel risklerin bir araya gelerek zincirleme afet senaryoları oluşturduğunu aktardı. Dünya Bankası Ülke Yönetim Ofisi yetkilisi Korhan Yazgan ise Türkiye’de afetlere dayanıklılık ve yeniden inşaat projeleri için 17,8 milyar dolarlık finansman sağlandığını açıkladı. AFAD Deprem ve Risk Azaltma Genel Müdürü Prof. Dr. Orhan Tatar, İstanbul’daki İSMAP projesinin İzmir’de de uygulanabileceğini ifade ederek, ülke genelinde depremlerde yaşanan can kaybı ve hasar verilerini paylaştı.
“Vali Elban’dan yangınlara neden olan duyarsızlıklara tepki”
İzmir Valisi Dr. Süleyman Elban, Vatandaşların yaz döneminde çıkan yangınlarda ‘içimiz yanıyor’ sözlerine ‘’ Yaz dönemi ormanlar yandığında içimiz yanıyor diyor ama 12 ay boyunca otobanın kenarında sigara içmeye, atmaya devam ediyor . Temmuz ayında Ağustos ayında hobi bahçesi'nde yazlıkta yine mangal yapmaya, yine çöp temizliği yapıp onu da bahçenin kenarında aldığımızda sanki aldığımızda yakınca o yangın olmayacak gibi yakmaya rahat tavırlar ile devam ediyor’’ siyerek sitem etti.
Elban: :’Bina hasar tespitlerinde lütfen kolaycılığa kaçmayalım’
Projenin çıktılarının iki yıl gibi bir sürede çalışılacağına ama sonuçların çıkmadan hareketlenmenin bir an önce başlatılacağını vurgulayarak kentsel dönüşümün en hızlı şekilde başlatılacağı hususunun altını çizen Elban ‘’İlla hektar hektar mahalleler, hektar hektar semtlere, büyük büyük işlere girmek zorunda değiliz, Bina bazlı dönüşüme hız vermek zorundayız. bunun içinde buna çok gönüllü olan vatandaşlarımız ve müteahhitleri de birkaç yıl ruhsatla gidip bekletmemek durumundayız. Yani gelen insanın işini çözüp bir an evvel onlara yol vermek zorundayız. Çünkü bir bina kurtardığımızda kaç can kurtaracağımızın hesabını yapamayız. Onun için her konuda çok hızlı hareket etmek zorundayız. Burada bir tehlike var tabii. İşin de kolaycılığından kaçmamız gerekiyor, ne olursa olsun biz bir hasar yazdıralım ya da hasarlı diyelim, depreme dayanıksız diyelim, yıktıralım yok öyle bir şey. Bu kadar dönüşümü yapabilecek bütçe ayırmak kolay bir şey değil. Onun için bu işte bizim savurganca bir tutum içinde olmamız doğru değil. Elimizdeki kaynakların verimli kullanılması, doğru yere harcanması çok önemli. Onun için böyle bina dönüşümlerinde, kentsel dönüşümlerde ya da bina hasar tespitlerinde lütfen kolaycılığa da kaçmayalım’’ diyerek önceliği en acil olandan, en sorunlu olandan başlamak üzere hareket etmek zorunda olduklarını açıkladı
Ekinci: “2026 Risk azaltma planında 168 eylem yer alıyor”
İzmir AFAD İl Müdürü Nazif Ekinci afetlere hazırlık anlamında ilk akıla gelenin ihtiyaç duyulan yapı stoku olduğunu belirterek ‘’ Afetlerin ne zaman olacağı önceden belli olmadığından, bu sürecin hızla gerçekleştirilmesi gerekmektedir. Bir yandan mevcut kötü yapı stokumuzu iyileştirirken, diğer yandan imara yeni açılan alanlarda bina ve altyapı düzenlemelerinde geçmişteki hatalara düşmeden doğru planlamalar yapmak, gelecek nesillere karşı sorumluluğumuzdur. İzmir için hazırlanan İl Risk Azaltma Planı kapsamında 2025 yılında belirlenen 88 eylem %100 gerçekleştirilmiştir. Bu eylemlerin 22’si deprem, 3’ü kütle hareketleri, 8’i taşkın/sel, 20’si yangın, 2’si bulaşıcı hastalıklar, 8’i iklim değişikliği kaynaklı afetler ve 25’i tüm afetlere yönelik çalışmalardan oluşmaktadır. 2026 yılında yürürlüğe giren yeni İl Risk Azaltma Planında ise 1 amaç, 21 hedef ve 168 eylem yer almaktadır. Bu planda 85 yeni eylem bulunmakta olup, bunların 12’si risk analizi, 29’u farkındalık çalışmaları, 40’ı yapısal eylemler ve 4’ü ıslah çalışmalarından oluşmaktadır.İzmir ili olarak afetlere müdahale ve iyileştirme çalışmalarına da devam edilmektedir. İl genelinde ilçe afet yönetim merkezlerinin kurulması, geçici barınma alanlarının artırılması, olası afetlerde görev alacak ekiplerin konuşlanma alanları, enkaz döküm sahaları, mezarlık alanları, depolar ve makine ikmal park alanları gibi afet sonrası ihtiyaç duyulacak tüm alanların planlaması 30 ilçe bazında yürütülmektedir’’ dedi.
“İzmir’de deprem tek başına değil, zincirleme afet riski var”
AFAD Proje Yönetim Ofisi'nde jeoteknik mühendisi olarak görev yapan Derya Yaçın, proje taslağı üzerine uzun zamandır çalışmalar gerçekleştirdiklerini dile getirerek 30 Ekim 2020’de Sisam’da meydana gelen, 117 can kaybının yaşandığı ve bölgede yoğun bir şekilde hissedilen
sarsıntının yaklaşık 60 km uzaklıkta olduğunu ve yaşanan can kayıpları İzmir'deki yapı stoku onun ne kadar kırılgan olduğunu bir kez daha gözler önüne serdiğini dile getirerek ‘’ Beklediğimiz büyük depremde İzmir kentinin içinden geçen faylar üzerinde bir depremdi.
Fakat bu depremde bu yapısı sonunun dayanıksızlığı tekrar gözler önüne serildi ve bu alanda acilen bir çalışma başlatılması gerektiği ve yatırım gündemine alınması gerektiği bir kez daha gözler önüne serildi. Deprem sonrası Seferihisar'da bir tsunami meydana geldi.
Bununla birlikte İzmir'in yoğun kentsel hayatı, ekonomik ve lojistik olarak birçok merkezi bulundurması, özellikle endüstriyel açıdan birçok kritik tesisin ve endüstri ve sanayi altyapısının bulunması ve bunların hem yerleşim alanlarıyla, hem turizm alanlarıyla hem de tüm bu tehlikelerin Endüstriyel tehlikelerin, afet tehlikelerinin, heyelanların, sel, taşkın tehlikelerinin, hemde iklim değişikliğine bağlı olarak meydana gelebilecek aşırı yağışlar, kuraklık riski gibi risklerin bir araya gelmesiyle aslında İzmir'de tek bir afet tehlikesinden bahsetmemizin mümkün olmadığını, birçok afetin birbirini tetikleyici yapıda olduğunu ve örneğin bir deprem afetiyle zincirleme afet tehlikelerin üst üste gelebileceğini görmekteyiz’’ dedi.
Dünya Bankası’ndan Türkiye’ye 17,8 milyar dolarlık finansman”
Türkiye’nin Dünya Bankası'nın önemli ortaklarından biri olduğunu ve 1980'den bu yana kalkınması için finansman ve teknik destek sağladığını vurgulayan ve Dünya Bankası Ülke Yönetim Ofisi adına konuşmasını gerçekleştiren Korhan Yazgan Türkiye'de yürüttükleri faaliyetler içerisinde afetlere karşı hazırlıklı olma ve afetlerden sonra iyileştirme özel önem verdikleri konular arasında yer almakta olduğunu ve Ocak 2026 itibariyle hali hazırda yürütülmekte olan 38 ayrı proje için Dünya Bankası tarafından Türkiye'ye sağlanan toplam finansman tutarı 17.8 milyar Amerikan doları düzeyine ulaştığını belirtti.
“Deprem sonrası 4,2 milyar dolarlık destek sağlandı”
Yazgan finansman içerisinde yeniden inşaat ve afete dayanıklılık temalı 10 adet aktif proje olduğunu ve bu projelerin toplam tutarı 5.2 milyar Amerikan doları olduğuna değinerek ‘’Tutar toplam portföyümüzün yaklaşık %30'una tekabül etmektedir. Bahse konu finansmanın 4.2 milyar doları ise Şubat 2023 depremleri sonrasında sağlanmıştır. Dünya Bankası finansman desteğinin yanı sıra afet risk yönetimi, özellikle afet riskine hazırlıklı olma konusunda diğer uluslararası kuruluşlarla birlikte global seviyede tecrübenin paylaşımı, afetlerden ders alan ve nihayetinde afet kaynaklı can kayıplarının engellenmesi için teknik alanlarda da çalışmaktadır’’ dedi.
İSMEP İZMEP’e dönüştürülebilir
AFAD Deprem ve risk azaltma Genel Müdürü Prof. Dr. Orhan Tatar İstanbul’da yürütülen İSMAP projesinin başarıyla devam ettiğini vurgulayarak İzmir’de de aynı projenin adımlarının atılması yönünde çalışmalara başlandığını dile getirdi.
Tatar’ın konuşmasında paylaştığı deprem verileri:
· Deprem ve önceki afetlerde yaklaşık 18.000 vatandaşımız hayatını kaybetti.
· 6 Şubat 2023 depremlerinde 53.737 kişi yaşamını yitirdi.
· Ülke genelinde yapılan hasar tespitlerinde 2.306.000 bina incelendi.
· Bu binaların yaklaşık yüzde 52’si 2000 ve öncesi inşa edilmiş yapılar.
· 6 Şubat depremlerinde 39.685 bina tamamen çöktü.
· Çöken binaların yaklaşık yüzde 80’i 2000 öncesi yapılmış binalar.
Sayfa başına git
GÜNCEL