Günlük hayatta oyun veya alışkanlık olarak görülen kaldırım çizgilerine basmama davranışı, bazı kişilerde yoğun kaygı ve kontrol ihtiyacının bir sonucu olarak ortaya çıkabiliyor. Uzmanlar, davranışın günlük yaşamı etkilemeye başlaması halinde dikkat edilmesi gerektiğini belirtiyor.
Yolda yürürken kaldırım taşlarının çizgilerine basmamak, birçok kişi için çocukluktan kalan eğlenceli bir alışkanlık olarak görülüyor. Ancak bu davranışın yoğun kaygıyla birlikte tekrarlanması ve kişinin günlük yaşamını etkilemeye başlaması, farklı bir tabloya işaret edebiliyor.
Medicana International İzmir Hastanesi Psikiyatri Uzmanı Dr. Öğretim Üyesi Müge Yaşar, bir davranışın psikiyatrik açıdan sorun olarak değerlendirilmesinde kişinin günlük işlevselliğinin bozulmasının ve belirgin ruhsal sıkıntı yaşamasının önemli olduğunu söyledi.
"MASUM BİR OYUN OLMAKTAN ÇIKABİLİR"
Çizgilere basmamanın kişinin gününün önemli bölümünü almaya başlaması, çizgiye basıldığında yoğun huzursuzluk yaşanması veya bu durumun işe, okula ve sosyal yaşama geç kalmaya neden olması halinde davranışın klinik bir tabloya dönüşebileceğini belirten Yaşar, basit bir yürüyüşün zamanla kişinin kendisini sürekli kurallara uymak zorunda hissettiği bir sürece dönüşebileceğini ifade etti.
ZİHİN SAHTE BİR KONTROL HİSSİ YARATABİLİYOR
Davranışın bazı kişilerde belirsizlik ve kaygıyla başa çıkma yöntemi haline gelebildiğini belirten Yaşar, kişinin “Bunu doğru yaparsam kötü bir şey yaşanmayacak” şeklinde bir düşünce geliştirebildiğini söyledi.
Yaşar, herhangi bir nedensellik bulunmamasına rağmen kişinin iki olay arasında bağlantı kurmasının “büyüsel düşünce” olarak değerlendirilebildiğini belirterek, kaldırım taşına basmakla kişinin sağlığı arasında bilimsel bir ilişki bulunmadığını ancak yoğun kaygının kişiye geçici bir kontrol hissi verebildiğini aktardı.
"BEYİN YANLIŞ ALARM VEREBİLİYOR"
Obsesif kompulsif bozukluk yaşayan kişilerin yaptıkları ritüellerin mantıksız olduğunu bilmelerine rağmen davranışı sürdürmelerinin mümkün olduğunu belirten Yaşar, sorunun mantık eksikliğinden çok beynin tehlike algısındaki yanlış alarm mekanizmasıyla ilişkili olduğunu söyledi.
Çizgiye basılması halinde kişinin gerçek bir tehdit varmış gibi yoğun korku ve panik yaşayabileceğini ifade eden Yaşar, ritüelin ise bu kaygıyı kısa süreliğine azaltan bir davranış haline gelebildiğini belirtti.
RİTÜELLER YAŞAM ALANINI DARALTABİLİYOR
Takıntılı davranışların zamanla kişinin sosyal yaşamını da etkileyebileceği uyarısında bulunan Yaşar, çevresindekilerin tepkilerinden kaçınan kişilerin dışarı çıkmak istemeyebileceğini söyledi.
Yaşar, bu durumun kişinin kendisini yalnızlaştırmasına ve yaşamını yalnızca kendisini güvende hissettiği ritüelleri gerçekleştirebildiği alanlarla sınırlamasına yol açabileceğini belirtti.
Sayfa başına git
GÜNCEL
